Braille

Braille
Braille;
Bansa Urup	Alfabet (nonlinear)
Pengaga	Louis Braille
Timpuh maya	1834–diatu
Direction	Left-to-right, right-to-left
Jaku-jaku	133 jaku
Related scripts
Parent systems	Night writing Early braille Braille; ;
Child systems	See Category:French-ordered braille alphabets, Fakoo
Sister systems	New York Point
ISO 15924
ISO 15924	Brai (570), Braille
Unicode
Unicode alias	Braille
Unicode range	U+2800–U+28FF

This article contains Unicode Braille characters. Without proper rendering support, you may see question marks, boxes, or other symbols instead of Braille characters.

Braille (/breɪl/; Peranchis: [bʁaj] ^ⓘ) iya nya sistem tulis taktil ti dikena orang buta tauka bisi penanggul pemeda. Iya ulih dibacha sekalika ba keretas timbul tauka ngena pemandang braille ti ulih dipeda baru ti disambung ngagai komputer enggau perengka talipaun pintar. Braille ulih ditulis ngena papan tulis enggau stylus, penulis braille, perengka elektronik ngambi nota braille tauka ngena komputer ti disambung ngagai embosser braille. Ba pemacha ke buta, braille nya sistem nulis ke bibas, ukai kod ortografi ke dichelak.^[1]

Braille ngambi nama pengaga iya, Louis Braille, seiku orang Peranchis ke enda ulih meda ketegal eksiden maya agi mit. Dalam taun 1824, maya umur iya lima belas taun, iya ngaga kod braille bepelasarka ortografi Peranchis nyadika penambah ba pengawa nulis malam. Iya ngeluarka sistem iya, ti udah nya nyengkaum notasyen muzik, dalam taun 1829.^[2] Revisi kedua ti dikeluarka dalam taun 1837, iya nya tukuh tulis binari keterubah ti dikemansangka ba jeman moden.

Karakter Braille urup ditempa ngena kombinasyen enam iti titik ti diangkat ti ditusun dalam siti matriks 3 × 2, dikumbai sel braille. Penyampau enggau tusun titik tu midaka siti urup ari urup bukai. Laban mayuh macham urup braille bepun ari kod transkripsyen ke tulis ti dichelak, pengawa ngaga kar (set penama urup) bebida ari siti jaku ngagai jaku.

Kelimpah ari teks braille (urup, tanda bacha, kontraksyen), iya mega ulih ngaga ilustrasyen enggau graf timbul, enggau garis sekalika tegap tauka digaga ari siri titik, anak panah, enggau peluru ti besai agi ari titik braille. Sel braille penuh nyengkaum enam iti titik ti diangkat ti ditusun dalam dua iti tiang, lalu tiap iti tiang bisi tiga iti titik.^[3] Penuduk titik dikelala ngena lumur ari satu ngagai enam.^[3] Bisi 64 iti kombinasyen ti tau nyadi, nyengkaum nadai titik sekali-kali ungkup ruang leka jaku.^[4] Atur titik ulih dikena ngayanka urup, digit, tanda bacha, tauka leka jaku pan.^[3]

Pelajar tumu braille beguna amat ngagai literasi, pelajar enggau pengawa ba raban orang buta. Taja pan bisi evolusyen teknologi baru nyengkaum software pemacha skrin ti macha penerang enggau inggar, braille nyendiaka orang buta enggau akses ngagai sepil, tanda bacha enggau sukut jaku betulis bukai ti kurang ulih diakses nengah audio aja.

Kereban sanding

↑ Penyalat nyebut: Tag <ref> tidak sah; tiada teks disediakan bagi rujukan yang bernama D&B
↑ Braille, Louis (1829). Method of Writing Words, Music, and Plain Songs by Means of Dots, for Use by the Blind and Arranged for Them.
↑ ^3.0 ^3.1 ^3.2 "The Dot Positions in the braille cell Are Identified by Numbers from One Through Six". AFB.org. Archived from the original on 8 March 2019. Retrieved 19 June 2016.
↑ "Louis Braille and the Braille System". duxburysystems.com. Archived from the original on 16 August 2018. Retrieved 16 August 2018.

[D&B-1] Penyalat nyebut: Tag <ref> tidak sah; tiada teks disediakan bagi rujukan yang bernama D&B

[2] Braille, Louis (1829). Method of Writing Words, Music, and Plain Songs by Means of Dots, for Use by the Blind and Arranged for Them.

[Raised_Dots-3] 3.0 ^3.1 ^3.2 "The Dot Positions in the braille cell Are Identified by Numbers from One Through Six". AFB.org. Archived from the original on 8 March 2019. Retrieved 19 June 2016.

[Braille_System-4] "Louis Braille and the Braille System". duxburysystems.com. Archived from the original on 16 August 2018. Retrieved 16 August 2018.

[1]

[2]

[3]

[4]